rocznica śmierci (strona 6 z 7)

Zmarł Stanisław Pyjas, działacz opozycyjny okresu PRL, student filologii polskiej i filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jego śmierć w tajemniczych okolicznościach kilka dni przed juwenaliami wstrząsnęła środowiskiem akademickim Krakowa i Polski, pogrzeb studenta stał się okazją do wielkiej politycznej demonstracji, której następstwem były liczne aresztowania.

Zmarł Napoleon Bonaparte, cesarz Francuzów w latach 1804 -1815. W wieku 24 lat został nagrodzony za zasługi wojenne awansem na stopień generała. W 1799 roku przejął władzę we Francji jako pierwszy konsul, a od 1804 roku - jako cesarz. W ciągu kilkunastu lat niemal cała Europa znalazła się pod jego wpływami. Kres potędze Napoleona położyła wyprawa przeciwko Rosji w 1812 roku, która zakończyła się zagładą Wielkiej Armii. Po klęsce w bitwie narodów pod Lipskiem w 1813 roku cesarz abdykował i został zesłany na Elbę. Próba odzyskania władzy - tak zwane sto dni Napoleona - zakończyła się klęską pod Waterloo i zesłaniem na Wyspę świętej Heleny. Uważany za jednego z najwybitniejszych strategów i reformatorów ustroju państwowego i prawa. Urodził się 15 sierpnia 1769 r.

Filipinach zginął Ferdynand Magellan, portugalski żeglarz i podróżnik w służbie hiszpańskiej. W latach 1519-21 kierował pierwszą wyprawą dookoła świata. Odkrył między innymi cieśninę między Ameryką Południową a Ziemią Ognistą, łączącą Atlantyk z Pacyfikiem. Urodził się około 1480 roku.

Zginął, rozstrzelany przez partyzantów, Benito Mussolini, włoski polityk, początkowo socjalistyczny, główny założyciel i przywódca ruchu faszystowskiego, premier Włoch w latach 1922 -1943. W 1925 roku przyjął tytuł "duce", sprawował rządy dyktatorskie oparte na rozbudowanym systemie policji politycznej, w 1940 roku przystąpił do wojny po stronie Niemiec. W 1943 roku jego reżim został obalony, a on sam utworzył satelicki względem Niemiec reżim rezydujący na północy kraju. W 1945 roku został on schwytany przez partyzantów antyfaszystowskich i rozstrzelany. Urodził się 28 lipca 1883 r.

Zginął Święty Wojciech, czeski biskup Pragi, z dynastii Sławnikowiczów, zamordowany przez pogan w Prusach podczas wyprawy misyjnej. Bolesław Chrobry wykupił ciało biskupa i pochował w Gnieźnie. Do jego grobu w 1000 roku pielgrzymował cesarz Otto III. Święty Wojciech został kanonizowany w 999 roku. Jest patronem Kościoła katolickiego w Polsce. Urodził się około 956 r.

Zginął w czasie walki powietrznej Manfred von Richthofen, niemiecki lotnik, największy as myśliwski okresu I wojny światowej, nazywany "Czerwonym Baronem", odniósł 80 zwycięstw powietrznych. Urodził się 2 maja 1892 r.

Zginął zamordowany na krakowskich Plantach Narcyz Wiatr "Zawojna", radykalny działacz ruchu ludowego, komendant Okręgu VI Małopolska-Śląsk Batalionów Chłopskich.

Zmarł Julisz Słowacki, poeta, dramatopisarz. We wczesnej twórczości naśladował Byrona, Szekspira i Mickiewicza. W Powstaniu Listopadowym był jednym z najważniejszych pisarzy politycznych, autorem popularnej "Ody do wolności". W dramatach stworzonych po powstaniu: "Kordian", "Balladyna", "Lilla Weneda", skrystalizował formę polskiego dramatu romantycznego. Był też nowatorem w zakresie środków artystycznych w liryce. Urodził się 23 sierpnia 1809 roku.

Ten pontyfikat wywarł szczególny wpływ na losy Kościoła katolickiego i całego świata. 9 lat temu, 2 kwietnia 2005 roku zmarł Jan Paweł II. Postawa papieża w obliczu cierpienia i choroby stała się źródłem nadziei dla milionów ludzi. Później, podczas uroczystości pogrzebowych wierni wołali "Santo subito", czyli "Święty natychmiast".

Zobacz, jakie wydarzenia odbywają się w w Warszawie 2 kwietnia

Zmarł Jan Bytnar, pseudonim "Rudy", harcmistrz, członek Szarych Szeregów, współorganizator akcji Małego Sabotażu organizacji "Wawer". Tego samego dnia zmarł również Maciej Aleksy Dawidowski, pseudonim "Alek", uczestnik Akcji pod arsenałem, w której uwolniono "Rudego". "Rudy" jest patronem wielu drużyn harcerskich. Jego imieniem nazwana została ulica w Warszawie na Mokotowie. Urodził się 6 maja 1921 r.

Zmarła Hanka Bielicka - aktorka teatralna, filmowa i kabaretowa, nazywana "królową estrady i kabaretu" oraz "mistrzynią monologu". Związana z warszawskimi teatrami - Współczesnym i Syreną, występowała na estradzie między innymi w kabaretach: "Szpak", "U Lopka", U Kierdziołka". Jako Dziunia Pietrusińska w radiowym "Podwieczorku przy mikrofonie" bawiła słuchaczy przez 25 lat. Zagrała w ponad 20 filmach, między innymi: "Zakazane piosenki", "Celuloza", "Pan Wołodyjowski". Urodziła się 9 listopada 1915 roku.

Zmarł Wincenty Kadłubek (ur. po 1150 lub około 1160 r.) - kronikarz, biskup krakowski, autor spisanej po łacinie "Kroniki polskiej", obejmującej okres od czasów legendarnych do 1202 roku. Został beatyfikowany w 1764 roku.

Zmarł Zbigniew Religa, kardiochirurg i polityk, minister zdrowia w rządach Kazimierza Marcinkiewicza i Jarosława Kaczyńskiego. W latach 90. był krajowym specjalistą do spraw kardiochirurgii i rektorem Śląskiej Akademii Medycznej w Katowicach. 15 sierpnia 1985 roku przeprowadził pierwszą operację na sercu, a 5 listopada tego samego roku zespół lekarzy pod jego kierownictwem przeprowadził pierwszy udany zabieg przeszczepu w Polsce. Napisał ponad 160 prac naukowych, w tym podręcznik "Zarys kardiochirurgii". Urodził się 16 grudnia 1938 roku.

Zmarła Agnieszka Osiecka - poetka, prozaik, dziennikarka, znana przede wszystkim jako autorka tekstów blisko 2 tysięcy piosenek. Pisała również sztuki, musicale i dramaty muzyczne. Autorka utworów: "Diabeł i raj", "Damą być", "Kobieta po przejściach", "Sing-sing", "Niech żyje bal", "Wielka woda" oraz sztuk scenicznych: "Oskarżeni", "Przesądy", "Niech no tylko zakwitną jabłonie", "Biała bluzka", a także wspomnień - "Szpetni czterdziestoletni", "Rozmowy w tańcu".

Zmarł Marcin Luter, niemiecki teolog i reformator religijny, autor 95 tez potępiających praktykę sprzedaży odpustów przez Kościół, które to przybił na drzwiach kościoła w Wittenberdze w październiku 1517 roku, autor wielu prac teologicznych, polemicznych, kazań i pieśni, ale przede wszystkim „Dużego katechizmu” i przekładu „Biblii” na język niemiecki. Urodził się 10 listopada 1483 r.

W Sokołówce koło Lwowa zmarł wskutek ran bitewnych, hetman polny koronny Stefan Czarniecki, uczestnik wyprawy Władysława IV na Smoleńsk, bohater wojny ze Szwedami.

Zmarł ostatni król Rzeczypospolitej, współtwórca Konstytucji 3 Maja 1791 roku, mecenas nauki i sztuki, w pierwszych latach swego panowania inspirator zmian mających wzmocnić kraj, między innymi powołał Szkołę Rycerską, Komisję Dobrego Porządku, rozpoczął reformę monetarną. Przystępując do konfederacji targowickiej, zdradził Konstytucję. Umarł jako "zdrajca narodu".

Zmarł pułkownik Ryszard Kukliński. W latach 70. i na początku 80. pułkownik przekazał Amerykanom między innymi strategiczne plany wojskowe Związku Radzieckiego i Układu Warszawskiego. Pracował w Sztabie Generalnym Wojska Polskiego. W 1981 r. uprzedził Amerykanów o stanie wojennym w Polsce i przekazał plany tej operacji oraz inne tajemnice Układu Warszawskiego. W 1981 r. uciekł do USA. Za działalność szpiegowską został zaocznie skazany na śmierć. Polskie sądy zwróciły mu honor i stopień oficerski w 1995 r. Do kraju mógł przyjechać dopiero w 1998 r.

Urodził się Jan Heweliusz, gdański astronom, uważany za twórcę nowoczesnej nauki o Księżycu. Opracował katalog gwiazd i pierwsze mapy Księżyca, odkrył 9 nowych komet. Jeden z gwiazdozbiorów nazwał Tarczą Sobieskiego. Założył obserwatorium astronomiczne w Gdańsku. Zmarł 28 stycznia 1687.

Zmarł Włodzimierz Lenin, właściwe nazwisko Władimir Iljicz Uljanow, rosyjski polityk, teoretyk i ideolog komunizmu. Był założycielem partii bolszewickiej. W 1917 roku kierował powstaniem zbrojnym w Rosji, które zapoczątkowało Rewolucję Październikową. Był współtwórcą Związku Radzieckiego.

Był radzieckim działaczem komunistycznym, szefem NKWD, który w znacznym stopniu odpowiadał za "wielkie czystki" okresu stalinowskiego. Jeden z głównych wykonawców zbrodni stalinowskich, bezpośrednio odpowiedzialny na mord polskich oficerów w Katyniu. Po śmierci Stalina usunięty ze stanowiska i stracony.

Zmarł Stefan Batory, książę Siedmiogrodu, król Polski od 1576 roku. Okoliczności zgonu nie zostały wyjaśnione. Zreformował wojsko, tworząc piechotę wybraniecką złożoną z chłopów dóbr królewskich. Przeprowadził trzy zwycięskie kampanie przeciwko Moskwie w latach: 1579, 1580, 1581, zdobył Połock i Wielkie Łuki. Umocnił panowanie Rzeczypospolitej w Inflantach. W 1578 roku przekształcił wileńskie kolegium jezuickie w Akademię. Urodził się 27 września 1533 roku.

Plater była uczestniczką Powstania Listopadowego walcząca w oddziale partyzanckim na Żmudzi. Jest uznawana za symbol bohaterstwa kobiet polskich walczących o niepodległość, bohaterka narodowa Polski, Białorusi i Litwy. Adam Mickiewicz poświęcił jej wiersz „Śmierć pułkownika”. Zmarła 23 grudnia 1831 roku.

Był jeden z najpopularniejszych pisarzy przełomu XIX i XX. wieku. Laureat nagrody Nobla z 1905 roku, autor "Krzyżaków" i "Trylogii", znany ze społecznictwa i działalności publicznej. Przez wiele lat pisał artykuły do warszawskiej prasy - "Tygodnika Ilustrowanego", "Przeglądu Tygodniowego" i "Niwy". Autor nowel: "Latarnik", "Hania", "Sachem", "Za chlebem", powieści: "Ogniem i mieczem", "Potop", "Pan Wołodyjowski", "W pustyni i w puszczy", "Quo vadis". Jego utwory wielokrotnie ekranizowano. Urodził się 5 maja 1846 roku.